Συνοπτική Ιστορία του Αυλώνα Αττικής - Μέρος Β'

 

Η Μάχη του Κακοσάλεσι

Η γνωστή ως  «Μάχη του Κακοσάλεσι» συνέβη στην περιοχή της Αγίας Τριάδας τα ξημερώματα του Σαββάτου της 26ης Σεπτεμβρίου 1825, μετά από αιφνιδιαστική προσπάθεια των Τούρκων της Χαλκίδας (150 έφιπποι και 200 πεζοί) να περάσουν το στενό του Αυλώνα. Οι φύλακες αντιστάθηκαν όσο μπορούσαν κατορθώνοντας να τους αποτρέψουν προσωρινά.  

Ο Αθανάσιος Σκουρτανιώτης, ακούγοντας τους πυροβολισμούς, κατέβηκε από τα Σκούρτα με σώμα 50 περίπου ανδρών για να προστατεύσει τους άμαχους, νικώντας μετά από 4ωρη μάχη τους Τούρκους και κυνηγώντας τους σε μεγάλη απόσταση. Η Μάχη στο Κακοσάλεσι ήταν η τελευταία νικηφόρα μάχη του Σκουρτανιώτη και των παλικαριών του. Ένα μήνα ακριβώς αργότερα, στις 26 Οκτωβρίου 1825, θα πέσουν όλοι μέχρι ενός στην Αγία Σωτήρα Μαυροματίου, μετά από μια σκληρή απέλπιδα μάχη.

Το έθιμο «Ντιβάνι»

Για εκατοντάδες χρόνια, στον Αυλώνα δεσπόζει και τηρείται απαράβατα το έθιμο Ντιβάνι, δηλαδή ο δημόσιος χορός. Η λέξη «ντιβάνι» είναι αραβικής προέλευσης, σήμαινε τον επίπεδο ανοιχτό  τόπο και απαντάται στα μεσαιωνικά ελληνικά, ενώ στα τούρκικα σήμαινε τον ανοιχτό τόπο διαβούλευσης όπου γίνονταν τα επίσημα συμβούλια. Πράγματι το ντιβάνι σαν χορευτικό έθιμο τελούνταν πάντοτε στην πλατεία του χωριού, τον πιο ανοιχτό και επίσημο τόπο του χωριού όπου εκεί η ολότητα της τοπικής κοινωνίας μέσα από την διασκέδαση επιβεβαίωνε την κοινή δράση και την ομαδική συμμετοχή των κατοίκων σε ό,τι αφορούσε τον τόπο τους. 

Η συμμετοχή στον δημόσιο χορό ήταν πάνδημη αφού στο Ντιβάνι κυρίως των Αποκριών συμμετείχαν ακόμη και οι απόδημοι Αυλωνίτες που έρχονταν επί τούτου από τα πέρατα της γης. Το Ντιβάνι της Αποκριάς ήταν ονομαστό σε όλη την γύρω περιοχή γι' αυτό και έρχονταν να το δουν επισκέπτες από την Αθήνα ή από διάφορα χωριά και πόλεις της Αττικοβοιωτίας, καθισμένοι στις ταβέρνες που κύκλωναν τα παλιότερα χρόνια την πλατεία του χωριού, προκειμένου να γλεντήσουν και να θαυμάσουν το πλήθος της συμμετοχής των χορευτών (προπολεμικές μαρτυρίες αναφέρουν τουλάχιστον 400 χορευτές), τον πλούτο των παραδοσιακών φορεσιών του χωριού και τη μουσική που έπαιζε ο διάσημος «Κίτσο-Γιαννάτσης» στην πίπιζά του, γεγονότα που το έκαναν μοναδικό.  Το έθιμο δεν σταμάτησε να τελείται ούτε στην επανάσταση του 1821, ούτε στα ζοφερά χρόνια της Κατοχής του '40, γεγονός που δηλώνει τη διαχρονική πίστη των κατοίκων στο έθιμο.

Η ποδοσφαιρική ομάδα

Η πρώτη ποδοσφαιρική ομάδα στον Αυλώνα που διέθετε κανονική μπάλα δημιουργήθηκε το 1932-33 και υπήρχε μόνο για την προσωπική ευχαρίστηση των παικτών, μερικοί εκ των οποίων ήταν οι: Κωνστ. Θ. Δάκος, Βύρωνας Πέππας, Βασίλης Κατρανίδης, Σπύρος Κατρανίδης.  Γύρω στο 1936-38 η ομάδα απέκτησε καλύτερη οργάνωση, διέθετε δυο - τρεις μπάλες, φανέλες κ.λ.π. και μερικοί  από τους παίκτες ήταν: Νίκος Χρ. Τούκας, Ιωάννης Ευαγ. Δάκος, Γιάννης  Φίστης, Δημήτρης Καλέμης, Σπύρος Ν. Θέμελης, Θεοδόσης Ευαγ. Πατσουλές, Αθανάσιος Κυριακού, Γεώργιος Κυριακού, Γ. Θ. Παπασταματίου, Αθ. Τούσης, Χρ. Λ. Λιάκουρης.

Η ομάδα του χωριού άρχισε να ξεχωρίζει στην ευρύτερη περιοχή την περίοδο 1947-1955, όταν ιδρύθηκε η Αθλητική Ένωσις Κακοσαλεσίου (ΑΕΚ) και στη συνέχεια  Αθλητική Ένωσις Αυλώνα, με τα χρώματα της ΑΕΚ και σήμα τον δικέφαλο αετό. Το γήπεδο βρισκόταν στο βορεινό άκρο του χωριού.  Η ομάδα αυτής της περιόδου έδωσε σπουδαία ματς με τις ομάδες από τα γύρω χωριά: Γεραλί, Λιάτανη Σχηματάρι, Βαθύ κ.λ.π.  

Οι θεατές παρακολουθούσαν με ενθουσιασμό. Στο ημίχρονο δυο-τρεις άνθρωποι του ποδοσφαίρου γύριζαν με την τραγιάσκα ανάποδα να μαζέψουν χρήματα για τα έξοδα. Με ένα φορτηγό, οι πιο πιστοί ακολουθούσαν και στα εκτός έδρας παιχνίδια. Αυτή η ομάδα είχε σπουδαίους ποδοσφαιριστές, με τρεις μεγάλους μπαλαδόρους  να ξεχωρίζουν:  Τον Νότη Κων. Μηνά, τον Δημήτρη Σακάλογλου και τον Χρήστο Φίστη.

Το 1949-1952 δημιουργήθηκε και δεύτερη ομάδα, τα Πράσινα Πουλιά, με πράσινες φανέλες, αλλά δεν κράτησε πολύ καθώς στο χωριό δεν χωρούσαν δύο ομάδες... Μετά το 1955 αρχίζει η παρακμή της ΑΕΚ και το 1958 ιδρύεται ένας νέος όμιλος ο Αθλητικός (Ποδοσφαιρικός) Όμιλος Αυλώνα Αττικής 1958.  Μετά από συχνές διακοπές (το αρχικό καταστατικό τροποποιήθηκε τρεις φορές) επανιδρύεται με το όνομα Α.Ο.Αυλώνος Αττικής και συμμετέχει στο πρωτάθλημα της Γ’ Κατηγορίας Ε.Π.Σ.Αθηνών με πρόεδρο τον Χρ. Λιάκουρη.

Χάρη σε μια φουρνιά μεγάλων ταλέντων του χωριού, ο Α.Ο. Αυλώνος ανθίζει, γίνεται πανίσχυρος και το 1969-1970 ανεβαίνει στη Β’ Κατηγορία ΕΠΣΑ. Κατά την περίοδο 1970-1971 η ομάδα φέρνει δύο ξένους παίκτες από την Ουγκάντα, τον Ντόμπο και τον Νίτσε, που φοιτούσαν στη Σχολή Αεροπορίας και ήρθαν στον Α.Ο. μέσω Αυλωνιτών συμμαθητών τους. Την περίοδο 1985-1988 συμμετέχει στην Α’ ΕΠΣΑ και το 2005 -2007 στην ΕΠΣΑΝΑ. Το ανώτερο σημείο που έφτασε ήταν η Α’ Κατηγορία ΕΠΣΑΝΑ. Κατέκτησε μάλιστα και δύο τίτλους: Υπερπρωταθλητή το 1981-1982 στην ΕΠΣΑ και το 2000 – 2001 για την καλύτερη επίθεση σε τελικό. Δύο ματς που ξεχώρισαν στην ιστορία της ήταν η νίκη επί του Κεραμεικού το 1983, αλλά και η ήττα από τον Γέρακα το 1998.

Το γήπεδο, στο οποίο αγωνίζεται και σήμερα η ομάδα, κατασκευάστηκε το 1968 – 1969 με χορηγία της Διοίκησης του Στρατοπέδου Αυλώνα. Αρχικά ήταν χωμάτινο και είχε χωρητικότητα 800 ατόμων. Το 2004 το γήπεδο απέκτησε τη μορφή που έχει σήμερα.

Στις 3 Ιουλίου 2023, το Δ.Σ. του Α.Ο. Αυλώνος Αττικής 1958 - το οποίο απαρτιζόταν από παλαίμαχους ποδοσφαιριστές – παρέδωσε τη σκυτάλη στο νέο Δ.Σ.  το οποίο συνεργάστηκε με την Ακαδημία PAO Soccer school, που ήδη λειτουργούσε στον Αυλώνα, με το σκεπτικό ο Α.Ο. Αυλώνας να παραμένει με κάποιο τρόπο ενεργό σωματείο. Πράγματι, η συνεργασία αυτή έδωσε τη δυνατότητα να κατέβουν δύο τμήματα στο Πρωτάθλημα υποδομών της ΕΠΣΑΝΑ:

- Το τμήμα Κ-15 με ενεργούς 17 αθλητές.

- Το τμήμα Κ-11 με 14 ενεργούς αθλητές.

Η πορεία και των δύο τμημάτων χαρακτηρίστηκε ικανοποιητική και ελπιδοφόρα για το μέλλον του Σωματείου.

Τελικά, στις 11-9-2024 σύσσωμο το Δ.Σ. δήλωσε παραίτηση, πολύ πριν την ολοκλήρωση της θητείας του δηλ. μέχρι 30 Ιουνίου 2025.

Τον Μάιο του 2025, το εν δυνάμει Δ.Σ. του συλλόγου προειδοποίησε για τον κίνδυνο οριστικής διαγραφής της ομάδας από την ΕΠΣΑΝΑ καθώς σε περίπτωση που δεν συμμετείχε για ακόμα μία χρονιά στα επίσημα πρωταθλήματα,  θα διαλυόταν και θα διαγραφόταν από τη δύναμη των σωματείων της Ένωσης.

Ωστόσο, την Κυριακή 1 Ιουνίου 2025 ορίστηκε με Γενική Συνέλευση και εκλογές το νέο Δ.Σ. του Αθλητικού  Ομίλου Αυλώνα (Α.Ο.Α.). Το νέο Δ.Σ του συλλόγου κατόρθωσε να εξασφαλίσει τη συμμετοχή της ανδρικής  ομάδας  –  μετά από δύο χρόνια αδράνειας  –  στο Πρωτάθλημα της Γ’ Κατηγορίας και στο Κύπελλο της ΕΠΣΑΝΑ για την περίοδο 2025 – 2026.

(συνεχίζεται)

Πηγές:

Μπουγιέση Μ. (2009), Ο χορός και το τραγούδι μέσα από τα κοινωνικά δρώμενα, στον Αυλώνα Αττικής, Διπλωματική Εργασία, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.

Γκικάκης Ι. (2007), Η Ιστορία του Ωρωπού, Ωρωπός.

Γκικάκης Ι. (2017), Η Παλιγγενεσία, Ωρωπός.

Δήμος Ωρωπού: https://www.oropos.gov.gr/dimotikes-enotites/aylonas και https://www.facebook.com/share/v/1DBcTatPvE/

Ντοκιμαντέρ για τον Δήμο Ωρωπού: https://www.youtube.com/watch?v=nwJSeJu8FcE

Το Σάλεσι: http://tosalesi.blogspot.com/2011/03/1821.html    

Ιχνηλατώντας τη Λαογραφία του Αυλώνα: https://www.facebook.com/profile.php?id=100047122535752

Α.Ο. Αυλώνος Αττικής: https://www.facebook.com/profile.php?id=100029784770021&sk=photos

Μπούρας Χ.-Μπούρα Λ., Η Ελλαδική Ναοδομία κατά τον 12ο αιώνα, Αθήνα 2002